Evlilik görüşmesinde sorulacak sorular: görücü usulü
Görücü usulü evlilik görüşmesinde sorulacak sorular: beklentiler, aile, iş ve değerler; ilk görüşmede sorulmayacaklar, rıza ve kanun.
Görücü usulü bir evlilik görüşmesinde sorulacak sorular, iki tarafın da birbirine sorabileceği türden olmalı ve beş başlıkta toplanıyor: evlilikten beklentiler, günlük yaşam, aile, iş ile yaşanacak yer, değerler. Kesin cevap istemek, mali pazarlık ve geçmişi sorgulamak ise ilk görüşmeye ağır geliyor; bunları sonraki görüşmelere bırakmak hem saygılı hem pratik. Bu sayfa görüşmeyi iki kişinin birbirini tanıması olarak ele alıyor ve gelenek, hukuk ve din konularında ne söylenebileceğini kaynaklarıyla ayırıyor. Dinî bir hüküm vermiyor, hukuki tavsiye de değil.
Görüşme neyi bağlar, neyi bağlamaz
TDK Güncel Türkçe Sözlük'e göre görücü, “Evlenmek isteyen erkek için kız görmeye giden kimse”. Görüşmenin biçimi ailelere ve yörelere göre değişiyor; gelenek tarafı için kız isteme gelenekleri sayfasına bak. Hukuk tarafı basit: Medeni Kanun'un mevzuat.gov.tr'deki güncel metnine göre (8 Ekim 2026'da okundu) “Nişanlanma, evlenme vaadiyle olur” (madde 118) ve “Nişanlılık, evlenmeye zorlamak için dava hakkı vermez” (madde 119). İlk görüşme ise nişan bile değil; “hayır” ya da “biraz daha tanışalım” demek seni hiçbir şeye bağlamıyor.
Rıza konusunda kanun daha da net. 151. maddeye göre kendisinin ya da yakınlarından birinin “hayatı, sağlığı veya namus ve onuruna yönelik pek yakın ve ağır bir tehlike ile korkutularak” evlenmeye razı edilen eş, evlenmenin iptalini dava edebilir. Somut bir durumda bir avukata danışmak gerekir. TÜİK'in Türkiye Aile Yapısı Araştırması 2021'ine göre son evliliklerin %46,1'i görücü usulü ve kendi rızasıyla, %10,7'si görücü usulü ve kendi görüşü sorulmadan aile kararıyla gerçekleşmiş. İkinci oran kadınlarda %12,5, erkeklerde %8,6. Bu sayfadaki soruların amacı, görüşmenin o ikinci gruptaki gibi tek taraflı geçmemesi: iki kişi de soruyor, iki kişi de cevap veriyor. Görücü usulünün genel oranları için görücü usulü ve flört sayfasına bak.
Beklentiler
- “Evlilikten en çok ne bekliyorsun? Beş yıl sonra nasıl bir ev hayal ediyorsun?”
- “Bu görüşmeye nasıl karar verdin: senin fikrin miydi, ailenin mi?”
- “İyi bir evlilikte sence en çok neye dikkat edilmeli?”
- “Birbirimizi tanımak için sana kaç görüşme gerekir?”
İkinci ve son soru bilerek listede. Biri görüşmenin kimin isteğiyle yapıldığını açığa çıkarıyor, öteki hızı kimseyi sıkıştırmadan konuşturuyor.
Günlük yaşam
- “Hafta sonların nasıl geçer, en çok neyi yapmaktan keyif alırsın?”
- “Evde hangi işleri yaparsın? Seni yoran bir iş var mı?”
- “Sabah insanı mısın, gece kuşu mu? Yalnız kalmaya ne kadar ihtiyaç duyarsın?”
- “Mutfakta iddialı olduğun bir yemek var mı?”
Aile
- “Evde en çok kiminle anlaşırsın: annenle mi, babanla mı, kardeşlerinle mi?”
- “Ailende kararlar genelde nasıl alınır?”
- “Bu görüşmeden sonra ailen sana ilk ne soracak sence?”
İlk görüşmede aile sorularının cevabı hem karşındaki kişiyi hem de ailesini tanıtıyor. Evlendikten sonra aileyle görüşme sıklığı ya da yaşlanan anne babanın bakımı gibi uzun vadeli sorular için evlenmeden önce sorulacak sorular sayfasına geçebilirsin.
İş ve yaşanacak yer
- “Şu an ne iş yapıyorsun, işinde seni en çok ne mutlu ediyor?”
- “Şu an yaşadığın şehirden ayrılmak senin için zor olur mu?”
- “İşinde ya da okulunda önümüzdeki yıllar için bir planın var mı?”
Değerler
- “Birinde asla göz yumamayacağın bir huy var mı?”
- “Çocuklu bir ev mi hayal ediyorsun, yoksa bunu henüz pek düşünmedin mi?”
- “Şimdiye kadar aldığın en zor kararı nasıl verdin?”
- “Kendinde değiştirmek için uğraştığın bir şey var mı?”
Bu soruların hepsi iki yöne de işliyor. Evlilik görüşmesinde kıza sorulan sorular erkeğe de sorulur; kız da erkeğe aynı soruları sorabilir. Görüşmede kimin ne kadar konuşacağı aileden aileye değişebilir, soruların kendisi değişmez. İyi geçen bir görüşmede iki kişi de soruyor ve cevabı dinliyor.
İslami açıdan: kaynak ne söylüyor
İslami açıdan görücü usulü bir görüşmede neyin sorulması gerektiğine dair hüküm vermiyoruz; din görevlisi değil, kaynak okuyan bir yayınız. TDV İslâm Ansiklopedisi'nin Fahrettin Atar imzalı “Nikâh” maddesi, Hz. Peygamber'in eşler arasında denkliğe dikkat edilmesini ve “evlenmeden önce eşlerin birbirlerini görmelerini tavsiye” ettiğini, velisiz nikâh yapılmamasını ve “mutlaka kadının da rızasının alınmasını” istediğini aktarıyor. Aynı madde veli, rıza ve denklik (kefâet) gibi konularda mezhepler arasında, hatta aynı mezhep içinde farklı görüşler bulunduğunu gösteriyor. Hangisinin senin için geçerli olduğunu yaşadığın yerdeki müftülük gibi bir din görevlisi söyleyebilir.
Sorular açısından bunun anlamı basit: din konusunu “neye uyarsın” diye değil “nasıl yaşıyorsun” diye açmak. Örneğin: “Dinî günlerde sizin evde neler yapılır?”, “Dinî konularda ailenin senden beklediği bir şey var mı?”. Nikâh türü gibi sonraki aşamaların soruları için evlenmeden önce sorulacak sorular sayfasına, resmî nikâh ile dinî tören arasındaki hukuki sıra için resmî nikâh ile imam nikâhı farkı sayfasına bak.
İlk görüşmede sorulmaması iyi olanlar
Bu bölüm bir araştırmaya değil, saygı ölçüsüne dayanıyor; aileden aileye değişebilir.
- Kesin cevap istemek. “Karar verdin mi?” sorusu görüşmeyi sınava çeviriyor. Bir görüşmeden sonra düşünmek için süre istemek normal; rıza, kanunun da altını çizdiği bir konu.
- Mali pazarlık. Düğün masrafı, altın ya da mehir gibi konular iki ailenin sonraki aşamasına ait. TÜİK'in 2021 araştırması başlık parası verme ya da almayı, evlenirken yapılan törenler arasında %13,3 oranıyla sayıyor; bu tür konuların ilk görüşmede açılması gerekmiyor.
- Geçmiş ilişkileri sorgulamak. Sormak istiyorsan karşılıklı olsun ve ikinci görüşmeye kalsın.
- Görünüşü ya da doğurganlığı yorumlamak. Bu tür cümleler bir soru değil, hüküm veriyor.
- Maaşı ya da mal varlığını kuruşuna kadar sormak. “Geçiminiz nasıl, ne yapmayı düşünüyorsunuz” demek yeter.
Ne kadar sürmeli
Görücü usulü ilk görüşmenin ne kadar sürmesi gerektiğine dair ölçülmüş bir rakam ya da kaynak bulamadık; TÜİK de görüşme süresini sormuyor. Bizim önerimiz: bir oturumda hepsini bitirmeye çalışma, her başlıktan birkaç soru seç ve iki üç soruyu ikinci görüşmeye sakla. İlk görüşmenin işi karar vermek değil, devam etmek isteyip istemediğinizi anlamak.
Yabancı ya da yurt dışında yaşayan biriyle
Taraflardan biri başka bir ülkede yaşıyorsa görüşmenin kendisi de bir soruya dönüşüyor: “Görüşmeyi hangi ülkede ve kimin evinde yapalım?”, “İlk tanışma yüz yüze mi olsun, görüntülü arama ile mi başlasın?”, “Hangi aile yolculuk edecek ve masrafı nasıl bölüşeceğiz?”. Evlendikten sonra hangi ülkede yaşanacağı gibi uzun vadeli sorular için evlenmeden önce sorulacak sorular sayfasındaki “iki ülke” bölümüne bak. Avrupa'da yaşayan Türklerde eş seçimi ayrı bir konu; Avrupa'daki Türklerde eş seçimi sayfasında toplandı. Yabancı biriyle evlenmenin yasal koşulları için yabancı ile evlenme şartları sayfasına bak.
Baskı hissedersen
Bir görüşmede kendini sıkıştırılmış ya da tehdit edilmiş hissedersen, o görüşmeden sonra “hayır” demek hakkın. Güvenliğin tehlikedeyse: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın kendi sayfasına göre Alo 183 Şiddetle Mücadele Hattı aile, kadın, çocuk, engelli, yaşlı, şehit yakınları ile gazilere yönelik hizmetlerle ilgili çağrılara rehberlik ve danışmanlık veriyor ve 7 gün 24 saat çalışıyor. Aynı sayfaya göre yurt dışında yaşayanlar bakanlığın Çağrı Merkezine +90 312 253 92 00 numarasından ulaşabiliyor.
Sık sorulan sorular
Görücü usulü ilk görüşmede ne sorulur?
Evlilik görüşmesinde kıza hangi sorular sorulur?
Görücü usulünde ilk tanışma ne kadar sürmeli?
İslami açıdan görücü usulü görüşmede neye dikkat edilir?
Kaynaklar
- TDK Güncel Türkçe Sözlük: görücü 8 Ekim 2026'da okundu. Görücünün tanımı: “Evlenmek isteyen erkek için kız görmeye giden kimse”.
- TÜİK, Türkiye Aile Yapısı Araştırması, 2021 (bülten no. 45813) 8 Ekim 2026'da okundu. Eş seçimi (son evlilik): görücü usulü ve kendi rızasıyla %46,1, görücü usulü ve kendi görüşü sorulmadan aile kararıyla %10,7 (kadınlarda %12,5, erkeklerde %8,6); evlenirken yapılan törenler arasında başlık parası verme ya da alma %13,3.
- Türk Medeni Kanunu, 4721 sayılı Kanun (Mevzuat Bilgi Sistemi, PDF) 8 Ekim 2026'da güncel PDF olarak okundu. Madde 118 (nişanlanma evlenme vaadiyle olur), 119 (nişanlılık evlenmeye zorlamak için dava hakkı vermez), 151 (korkutularak evlenmeye razı edilen eşin iptal davası).
- TDV İslâm Ansiklopedisi, Nikâh (Fahrettin Atar, 2007) 8 Ekim 2026'da okundu. Maddenin Hz. Peygamber'e dayandırdığı tavsiyeler: eşler arasında denkliğe dikkat edilmesi, evlenmeden önce eşlerin birbirlerini görmesi, velisiz nikâh yapılmaması, kadının rızasının mutlaka alınması; veli, rıza ve denklik (kefâet) konularında mezhepler arasında ve aynı mezhep içinde görüş ayrılıkları. Bu sayfa dinî hüküm vermiyor.
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Alo 183 Şiddetle Mücadele Hattı (sıkça sorulan sorular) 8 Ekim 2026'da okundu. Bakanlığın kendi tanımı: hat aile, kadın, çocuk, engelli, yaşlı, şehit yakınları ile gaziler ve gazi yakınlarına yönelik hizmetlere ilişkin çağrılara rehberlik ve danışmanlık veriyor, 7 gün 24 saat çalışıyor; yurt dışında yaşayanlar Çağrı Merkezine +90 312 253 92 00 numarasından ulaşabiliyor.