Farklı dillerde sevgi sözleri

Fransızca sevgi sözleri: chéri, mon chou, ma puce kime denir

Fransızca sevgi sözleri sözlük maddeleriyle: je t'aime ne demek, chéri ile chérie farkı, mon chou, ma puce ve iltifat sıfatları kime söylenir.

The Mocha team7 dk okuma

Fransızca sevgi sözleri bu sayfada beş hitapla anlatılıyor: chéri ya da chérie, mon amour, mon trésor, mon chou ve ma puce. Türkçe konuşan biri için iki şey şaşırtıcı. Birincisi, bazıları kime söylendiğine göre yazılışını değiştiriyor: erkeğe chéri, kadına chérie; Académie française'e göre chou'nun da dişil bir biçimi var, choute. İkincisi, beşinden üçü aslında bir define, bir lahana ve bir pire. Sözlükler bunları tek bir “sevgilim” kutusuna koymuyor, her birine ayrı bir işaret düşüyor: Larousse puce'u küçük bir kız çocuğuna seslenme olarak da kaydediyor, Académie française ise mon chou'yu mon chéri ile aynı şefkat sözleri sırasında sayıyor.

Beş hitap, sözlükte nasıl işaretli

HitapKelimenin kendisiSözlük ne diyorKime
chéri, chériechérir fiilinin ortacı, “çok sevilen”TLFi: isim olarak, çoğu zaman hitapta, “terme de tendresse et d'affection”Eşe, sevgiliye, çocuğa; cinsiyete göre yazılır
mon amouramour, “aşk”Larousse: “sevilen kişi (özellikle hitaplarda)”Çoğunlukla partnere; TLFi aile içi sevgi için daha seyrek diyor
mon trésordefineLarousse: “familier, sevgi sözü”Geniş: çocuğa da partnere de
mon choulahanaAcadémie: mon chéri ile aynı sırada; TLFi: çoğu zaman çocuğaYakın ilişkide
ma pucepireAcadémie: “sevgiyi belirtmek için”; Larousse: küçük kızaÇocuğa ya da çok yakın birine

Tablodaki ikinci sütun Türkçe konuşan için en öğretici olanı. Beş hitaptan üçü, trésor, chou ve puce, sevgi kelimesi değil: başka bir şeyin adı ve sonradan sevgi sözü olmuş. Larousse trésor maddesini defineyle başlatıyor, beşinci sırada “familier: birine yönelik sevgi sözü” anlamını veriyor: Reste auprès de moi, mon trésor. TLFi'nin trésor maddesi de kelimenin sevgi sözü olarak kullanıldığı 1821 tarihli bir örneğe işaret ediyor, karısına “Adieu! trésor” diye yazan bir mektuba. Almanca Schatz ve İtalyanca tesoro da aynı mecazın çocukları; Schatz ne demek sayfasında bu yolu adım adım izledik.

chéri mi, chérie mi

En görünür cinsiyet ayrımı burada. Erkeğe chéri, kadına chérie yazılıyor. CNRTL'deki TLFi maddesi iki biçimi tek başlıkta veriyor ve tek sesletim yazıyor, /ʃe.ʁi/. Yani iki biçim aynı okunuyor. Türkçede “şe-ri” gibi bir okuyuşla ikisini de söylersin (Fransızca r boğazdan çıkıyor, bu yazım bizim yaklaşık gösterimimiz), fark sadece sondaki e harfinde. Académie'nin chou için kaydettiği dişil choute ise (comme tu es choute!) yanında duran bir seçenek; sözlüklerin hiçbiri mon chou'yu yalnızca erkeğe ya da yalnızca kadına bağlamıyor.

Bunun pratik sonucu şu: sesli aramada hata yapma ihtimalin yok, mesajda var. Bir kadına “chéri” yazmak dilbilgisi açısından yanlış, sondaki e eksik kalmış olur. Larousse maddesi iki anlam veriyor: şefkatle sevilen kişi ve “başkalarına tercih edilen kişi, chouchou”. Yani chéri “gözde” anlamına da geliyor.

Türkçe tarafında durum başka. TDK canım maddesini “çok sevdiğim” diye tanımlıyor ve bir tanem ile güzelim de “çok sevilen kişiye söylenen söz” olarak kayıtlı. Üçünde de cinsiyet işareti yok, çünkü Türkçede dilbilgisel cinsiyet yok. Türkçe konuşan biri kelimeyi söylerken cinsiyeti düşünmüyor, Fransızcada ise yazarken düşünmesi gerekiyor.

Lahana ve pire neden sevgi sözü

chou, TLFi'ye göre Latince caulis, yani lahana kökünden geliyor. Botanik anlamı 1175 dolaylarında kayıtlı, sevgi sözü olarak kullanımı için TLFi 1809 tarihini veriyor. Académie française maddenin üçüncü anlamını “hypocoristique”, yani şefkat sözü diye ayırıyor ve örnekleri şöyle sıralıyor: mon chou, mon petit chou, mon chéri; dişil biçimi ma petite choute. Aynı kelimeden bout de chou çıkıyor, “çok küçük çocuk”, ve Académie “C'est chou, c'est mignon” örneğini de veriyor, “çok tatlı”. TLFi de kelimeyi değişmez sıfat olarak kaydediyor: “charmant, joli, mignon”. Kelime sebze olmaktan çıkıp tatlılık anlamına yerleşmiş.

puce için Larousse köken olarak Latince pulex'i veriyor. Anlamları arasında böcek, familier olarak “küçük boylu kişi” ve “küçük bir kız çocuğuna sevgi sözü” var. TLFi de aynı kullanımı “küçümseyerek ya da sevgiyle, çok küçük boylu bir kişi, bir çocuk” diye kaydediyor. Académie'nin maddesinde ayrıca “agité, excité comme une puce” deyimi var, “pire gibi kıpır kıpır”. Hitabın neden pire olduğuna dair sözlüklerde açık bir cümle yok. Bizim okumamız küçük ve kıpır kıpır olanın sevilmesi; bunu bir kural diye değil, bir yorum diye al.

Türkçede de bu yol tanıdık. TDK yavru maddesinin ilk anlamını “yeni doğmuş hayvan veya insan” diye veriyor. “Yavrum” diye seslenmenin buradan geldiğini düşünüyoruz; TDK “yavrum”u ayrı bir madde olarak vermiyor, o yüzden bu bir tahmin.

Kime söylenir, kime söylenmez

Sözlükler yaş ve ilişki konusunda dikkatli. TLFi mon amour için “tutkulu aşkla sevilen kişiye, daha seyrek aile sevgisiyle” diyor, mon chou için “çoğu zaman bir çocuğa” diyor. Larousse puce'un küçük bir kız çocuğuna seslenme anlamını ayrıca kaydediyor. Académie ise ma puce ve mon chou'yu yaşa bağlamıyor.

Bu kayıtların birleşimi şunu söylüyor: mon chou ile ma puce'un sözlükteki ilk adresi çocuk, Académie ise ikisini yaşa bağlamadan genel bir şefkat sözü olarak veriyor; ikisi de tanıdığın birine söylenir. Bu yüzden ilk mesajlarda kullanmak, sözlüğün gösterdiği ölçüde bir yakınlık iddiası taşır. chéri, chérie ve mon trésor sözlüklerde daha az kısıtlı görünüyor. mon amour ise Larousse'ta “sevilen kişi” diye geçiyor ve TLFi onu tutkulu aşkla ilişkilendiriyor. Bunlar sözlük işaretleri; hangi hitabın gerçekte ne kadar ağır sayıldığını ölçen bir sıklık ya da anket kaynağı bulamadık, o yüzden sıralamayı yorum olarak oku.

Fransızca seni seviyorum: je t'aime ne demek

Fransızca “seni seviyorum” je t'aime. Parçaları şöyle: je “ben”, t' “seni” (te zamiri ünlüden önce kısalıyor) ve aime, aimer yani sevmek fiilinin çekimi. Kesme işareti yazımın parçası, “je taime” yanlış. “Siz” diye hitap ettiğin birine ya da birden fazla kişiye je vous aime denir.

Sözlükler bu fiile Türkçedeki sevmek kadar geniş bir alan veriyor. Larousse aimer'in ilk anlamını birine ya da bir şeye şefkat, sevgi, dostluk ya da tutku duymak diye tanımlıyor, ikinci anlamı ise “âşık olmak”. Académie française'in 9. baskısı ayrımı iki başlıkta yapıyor: önce arzu ve yakınlığın karıştığı bir eğilimle birine bağlanmak, sonra bir şeyi beğenmek, hoş bulmak; örnekleri arasında “J'aime beaucoup le chocolat” ve “La vigne aime le soleil” var. Türkçe de aynısını yapıyor: TDK sevmek maddesinde “çok hoşlanmak” anlamını ve “Bu ağaç nemli ortamı sever” örneğini veriyor. Yani je t'aime'in ağırlığını fiil değil, kime ve ne zaman söylendiği belirliyor.

“Je t'aime bien” sık duyulan bir kalıp ve çoğu zaman je t'aime'den hafif diye anlatılıyor. Okuduğumuz sözlükler bunu bir derece olarak yazmıyor; TLFi “aimer bien”i sık kullanılan bir kalıp olarak kaydediyor ve bien'in orada değerinin bir kısmını yitirip yalnızca pekiştirici kaldığını söylüyor. Bu yüzden farkı bir kural gibi vermiyoruz. Okunuş için TLFi j'aime'e [ʒε:m] veriyor.

Fransızca iltifatlar: hangi sıfat neyi över

İltifatta da chéri'deki kural geçerli: sıfat kime söylendiğine göre yazılıyor. Larousse maddeleri bunu başlıkta gösteriyor: beau ve belle (ünlüyle başlayan eril kelimeden önce bel), joli ve jolie, mignon ve mignonne, charmant ve charmante.

SıfatLarousse ne diyor
beau, belleGörsel ya da işitsel bir estetik zevk uyandıran; Latince bellus'tan
joli, jolieGörünüşü hoşa giden, zarafeti ve çekiciliğiyle cezbeden; “une jolie voix” gibi sesler için de
mignon, mignonneÇekici, zarif; familier olarak “tatlı, nazik”; isim olarak özellikle çocuğa ya da kadına sevgi sözü
charmant, charmanteÇekicilikle dolu; ilişkilerinde çok hoş biri; ironik kullanımda “tatsız, nahoş”
magnifiqueSon derece güzel; eril ve dişil biçimi aynı

charmant'ın ironik kaydı ayrı bir dikkat istiyor. Larousse'un örneği “Charmant voyage !”, yani tatsız bir yolculuk. Ses tonu duyulmadığı için tek kelimelik bir “Charmant.” mesajı ters okunabilir; bu bizim çıkarımımız, sözlüğün değil.

Aşağıdaki satırları biz yazdık; her biri bir sözlük kaydına yaslanıyor:

  • Tu as un très beau sourire. (Gülüşün çok güzel. Sıfat sourire'e uyuyor, kime söylediğin yazıyı değiştirmiyor.)
  • Tu as une jolie voix. (Sesin çok güzel. voix dişil, o yüzden jolie.)
  • J'aime beaucoup ta façon de raconter les choses. (Anlatış biçimin çok hoşuma gidiyor. Burada aimer “beğenmek” anlamında.)
  • C'est mignon, ce que tu dis. (Söylediğin çok tatlı.)
  • Tu es magnifique sur cette photo. (Bu fotoğrafta çok güzelsin.)

Fransızca bilmeden nasıl okursun

Aşağıdaki Türkçe harflerle gösterim bizim yaklaşık yazımımız. Asıl sesletimler CNRTL'den: chéri /ʃe.ʁi/, chou /ʃu/, puce /pys/, trésor /tʁe.zɔʁ/, amour /a.muʁ/.

  • chéri: “şe-ri”
  • mon chou: “mon şu” (mon'daki n tam söylenmez, ünlü genizden çıkar)
  • ma puce: “ma püs” (ü Türkçedeki ü)
  • mon trésor: “mon tre-zor”
  • mon amour: “mo-na-mur” (mon'un n'si bir sonraki ünlüye bağlanıyor)
  • je t'aime: “jö tem” (j Türkçedeki j gibi)

Bilmediklerimiz

Leipzig Derlem Koleksiyonu'nun 2011 haber metinlerinden kurulmuş, 3.000.000 cümlelik, 63.125.248 sözcükbirimlik Fransızca derleminde puce 1.747, trésor 548, chou 144, chéri 88, chérie 79 kez geçiyor, amour ise 3.290 kez. Bu sayılar sevgi hitabını ölçmüyor, çünkü her kelimenin bütün anlamlarını topluyor: puce pire ve elektronik çip de demek, chou lahana, trésor hazine. Üstelik haber metninde kimse kimseye seslenmiyor. Hangi hitabın hangi yaşta daha yaygın olduğunu ya da Fransa ile Kanada'nın nasıl ayrıldığını gösteren bir kaynak bulamadık, bu yüzden sayfada böyle bir iddia yok.

Sık sorulan sorular

chéri mi chérie mi yazılır?
Erkeğe chéri, kadına chérie. CNRTL'deki TLFi maddesi iki biçimi tek başlıkta veriyor ve tek sesletim yazıyor: /ʃe.ʁi/. Yani iki biçim aynı okunuyor, fark yalnızca yazıda. Sesli aramada duyulmaz, mesajda ise sondaki e cinsiyeti ele verir.
mon chou kadına da denir mi?
Evet. Académie française maddeyi “mon chou, mon petit chou, mon chéri” örnekleriyle ve dişil bir biçimle, “ma petite choute” ile veriyor. TLFi ise kullanımın çoğu zaman çocuğa seslenirken olduğunu not ediyor. Kelime cinsiyet bakımından kısıtlı değil, yakınlık bakımından kısıtlı.
ma puce gerçekten sevgiliye söylenir mi?
Sözlüklerde iki ayrı kayıt var. Académie “sevgiyi belirtmek için: ma puce, ma petite puce” diyor ve kimseyi dışarıda bırakmıyor. Larousse ise “küçük bir kız çocuğuna yönelik sevgi sözü” anlamını ayrıca kaydediyor. İkisi birlikte okunduğunda ma puce çocuğa da çok yakın birine de söylenir, tanımadığın birine söylenecek bir kelime değil.
Fransızca “aşkım” karşılığı hangisi?
En yakın karşılık mon amour. Larousse amour maddesinin altıncı anlamını “sevilen kişi (özellikle hitaplarda): Mon amour” diye veriyor. Tekil biçim eril olduğu için hem erkeğe hem kadına aynı kalıyor; nedenini ayrı sayfada anlattık.

Kaynaklar

  1. CNRTL / TLFi: chou, chéri, puce, trésor, amour chou için “çoğu zaman bir çocuğa seslenirken” notu, değişmez sıfat kullanımı “charmant, joli, mignon”, Latince caulis kökeni, 1175 tarihli botanik ve 1809 tarihli sevgi sözü kaydı; chéri için chérir'in ortacı olması, isim anlamının “hitapta sık kullanılan sevgi ve şefkat sözü” olması ve tek sesletim /ʃe.ʁi/; puce için “küçük boylu kişi, çocuk” anlamı; trésor için 1821 tarihli “Adieu! trésor” örneği; amour için hitapta “tutkulu aşkla sevilen kişiye, daha seyrek aile sevgisiyle” notu. Sesletimler: chou /ʃu/, puce /pys/, trésor /tʁe.zɔʁ/, amour /a.muʁ/. Aynı sayfalarda Académie 9e sekmesi de var (chou). 16-10-2026'da okundu: TLFi aimer (Remarque 1: “aimer bien” sık kullanılan kalıp, bien yalnızca pekiştirici; sesletim [eme], j'aime [ʒε:m]) ve Académie 9e aimer (I. birine bağlanma, II. beğenme; örnekler J'aime beaucoup le chocolat, La vigne aime le soleil).
  2. Larousse: chéri chéri, chérie maddesinin isim anlamı “şefkatle sevilen kişi” ve ikinci anlam “başkalarına tercih edilen kişi, chouchou”.
  3. Larousse: puce Anlamları arasında familier “küçük boylu kişi” ve “küçük bir kız çocuğuna yönelik sevgi sözü”; köken Latince pulex.
  4. Larousse: trésor Beşinci anlam: “familier, birine yönelik sevgi sözü: Reste auprès de moi, mon trésor”; ilk anlam define.
  5. Larousse: amour Altıncı anlam: “sevilen kişi (özellikle hitaplarda): Mon amour”. 16-10-2026'da aynı sözlükte okunan maddeler: aimer (1. şefkat, sevgi, dostluk ya da tutku duymak; 2. âşık olmak), beau, belle, bel (Latince bellus; estetik zevk uyandıran), joli (görünüşüyle hoşa giden; jolie voix), mignon (çekici, zarif; familier tatlı, nazik; isim: özellikle çocuğa ya da kadına sevgi sözü), charmant (3. ironik: Charmant voyage !) ve magnifique (son derece güzel).
  6. CNRTL: Dictionnaire de l'Académie française, 9. baskı sekmesi (puce, chou) Académie 9e sekmesi: puce için “sevgiyi belirtmek için: ma puce, ma petite puce” ve “agité, excité comme une puce”; aynı portalın chou/nom sayfasındaki Académie 9e sekmesinde chou için 3. anlam “emploi hypocoristique” (bu kullanımda dişil Choute da var): mon chou, mon petit chou, mon chéri; ma petite choute; “un petit bout de chou, çok küçük çocuk”; “C'est chou, c'est mignon”, “Comme tu es choute!”.
  7. Leipzig Corpora Collection: fra_news_2011_3M 2011 haber metinlerinden oluşan, 3.000.000 cümle ve 63.125.248 sözcükbirimlik Fransızca derlemde geçiş sayıları: puce 1.747, trésor 548, chou 144, chéri 88, chérie 79, amour 3.290.
  8. TDK Güncel Türkçe Sözlük: canım, bir tanem, güzelim, yavru canım için “çok sevdiğim”, bir tanem için “çok sevilen kişiye söylenen bir söz”, güzelim için “çok sevilen kimseye sevecenlikle yaklaşıldığında kullanılan bir söz”, yavru için ilk anlam “yeni doğmuş hayvan veya insan” (dördüncü anlam, argo: “güzel, alımlı genç kız”); “yavrum” ayrı bir madde değil. canım, bir tanem ve güzelim maddelerinde cinsiyet işareti yok. 16-10-2026'da sevmek maddesi de okundu: 3. anlam “çok hoşlanmak”, 5. anlam örneği “Bu ağaç nemli ortamı sever”.