Flört kültürü: ülkelere göre rakamlarla

Fransa'da flört kültürü: Pacs ve flört fiilleri

Pacs nedir, evlilikten farkı ne? Insee'ye göre Fransa'da 2024'te 248.174 evlilik ve 197.176 Pacs oldu. Draguer, flirter ve sortir avec Larousse'ta.

The Mocha team5 dk okuma

Pacs, Fransa'da evliliğe yakın ama ondan ayrı bir seçenek: iki kişinin imzaladığı, ortak yaşamlarını düzenleyen bir sözleşme. Service-Public'e göre aynı ya da farklı cinsiyetten çiftler, uyruğu ne olursa olsun yapabiliyor; belediyede ücretsiz, noterde ücretli kaydediliyor. Insee'ye göre 2024'te Fransa'da 248.174 evlilik ve 197.176 Pacs yapıldı, yani iki seçeneğin toplamında Pacs'ın payı %44'ün üzerinde. Türk Medeni Kanunu'nun evlilik öncesi bölümleri nişanlanma ile evlenmeyi düzenliyor; Pacs gibi üçüncü bir kayıt biçimini okuduğumuz maddelerde görmedik. Fransa'daki ilişki sürecinin Türkçe okuyucuya en yabancı gelen tarafı bu olabilir. Bu sayfa Pacs'ı, Insee'nin sayılarını ve Larousse'ın flört fiillerine verdiği tanımları kaynaklarıyla anlatıyor.

Pacs: ne, kimler için, nasıl

Service-Public Pacs'ın kurulması için üç koşul sayıyor: ikisinin de reşit olması, evli ya da pacslı olmaması ve yakın akraba olmaması. Sayfa bu koşullar için kesin bir ifade kullanıyor: hiçbir istisna mümkün değil, olağanüstü durumda bile. Eşlerden biri yabancıysa kendi ülkesinin reşitlik yaşı aranıyor. Pacs'a girenler ortak bir yaşamı taahhüt ediyor, ama beyan sırasında aynı evde oturmaları gerekmiyor.

Kayıt, ortak ikametgâhın bulunduğu belediyede yapılıyor ve iki tarafın birlikte, bizzat gitmesi gerekiyor. Sözleşme Fransızca yazılıyor ve iki imza taşıyor. Zorunlu tek cümle, tarafların 15 Kasım 1999 tarihli kanuna ve Medeni Kanun'un 515-1 ile 515-7. maddelerine tabi bir Pacs yaptıklarını bildiren ifade. Gerisini çift belirliyor. Bir ayrıntı daha çiftleri birbirinden ayırıyor: sözleşmede başka bir şey yazmıyorsa Pacs'ta mallar ayrı kalıyor, evlilikte ise varsayılan rejim “communauté réduite aux acquêts”, yani evlilik boyunca edinilenlerin ortak sayıldığı rejim.

Yaş konusunda evlilikle Pacs arasında bir fark var. Evlilik için de 18 yaş gerekiyor; ama Service-Public'in evlilik sayfası, reşit olmayan birinin istisnaen, ciddi sebeplerle cumhuriyet savcısının tanıdığı yaş istisnası ve en az bir ebeveynin onayıyla evlenebileceğini yazıyor. Pacs için böyle bir kapı yok. Aynı sayfa ailenin rolünü de sınırlıyor: anne ya da baba bir evliliğe itiraz edebiliyor, ama yalnızca kanunda sayılan bir engele, örneğin yaşa ya da yakın akrabalığa dayanarak; ahlaki, dinî, ailevi ya da kişisel kolaylık gerekçeleri kabul edilmiyor. Aynı sayfada bir kural daha var: Fransa'da dinî evliliği sivil evlilikten önce kutlamak yasak. Evlilik belediyede, herkese açık bir salonda kıyılıyor. Bu sayfa hukuki görüş vermiyor.

Evlilik ve Pacs: dosya ve belgeler

Fransa'da evlilik de bir dosyayla başlıyor. Service-Public'in anlattığına göre evlenecek çift dosyayı belediyeye veriyor ve belediye memuru ikisini birlikte dinliyor; bu görüşme zorunlu, ama memur gerekli görmezse ya da görüşme imkânsızsa yapılmıyor. Memur, ciddi bir sahte evlilik ya da zorla evlilik şüphesi varsa cumhuriyet savcısını uyarmak zorunda; savcının karar için 15 günü var ve karar gerekçeli olmalı. Evlilik ilanı, yani bans, belediyenin kapısına asılıyor ve 10 gün orada kalıyor. Evlilik, ilanın yayımlanmasını izleyen onuncu günden önce kutlanamıyor ve bu sürenin bitiminden sonra bir yıl içinde yapılması gerekiyor.

Pacs'ın yabancı biri için ayrıntıları da farklı. Service-Public, Fransa dışında düzenlenmiş doğum belgesinin 6 aydan eski olmamasını, yabancı dildeyse yeminli tercüman çevirisini ve ülkeye göre ek belgelerin gerekebileceğini yazıyor. Ortak ikametgâh yurt dışındaysa kayıt Fransa'nın o ülkedeki büyükelçiliğinde ya da konsolosluğunda yapılıyor. Pacs, taraflar arasında kaydın yapıldığı günden itibaren, üçüncü kişiler için doğum belgesine düşülen not ya da yabancılar için tutulan Pacs sicili işlendiği andan itibaren geçerli.

Insee ne sayıyor

Insee'nin tablosu evlilikleri ve Pacs'ları yıl yıl veriyor:

YılEvlilikPacsPacs'ın payı
2014241.292173.731%41,9
2019224.740196.370%46,6
2022241.710202.566%45,6
2024248.174197.176%44,3

Son sütunu Pacs'ın evlilik ve Pacs toplamı içindeki payı olarak biz hesapladık; Insee bunu hazır vermiyor. 2025 için tabloda yalnızca geçici evlilik sayısı var (251.000) ve Pacs sayısı yayımlanmamış. 2022 ve 2023 Pacs sayıları, noterlerden gelen bir bildirim hatası yüzünden yaklaşık %4 aşağı düzeltilmiş; tabloda görünen 202.566 düzeltilmiş değer.

Rakamlardan okunan şey şu: Pacs, Fransa'da küçük bir istisna değil. 2014'te Pacs sayısı evlilik sayısının yaklaşık %72'si kadardı, 2024'te yaklaşık %79'u. İkisinin toplamı aynı on yılda 415 binden 445 bine çıktı. Bu rakamlar yalnızca yeni kaydedilenleri gösteriyor; Pacs'tan evliliğe geçenleri ya da kaydı sonradan bitirenleri bu tablo ayırmıyor. Fransa'da evlenme yaşı için ise Eurostat'ın son değeri 2022'ye ait; ülkeler arasındaki karşılaştırma Avrupa'da evlenme yaşı sayfasında.

Flört fiilleri Larousse'ta

Fransızcada flörtün aşamaları farklı fiillerle anlatılıyor. Larousse'ın tanımlarına göre:

  • Draguer (günlük dil): birine yaklaşıp bir macera için onu baştan çıkarmaya çalışmak. Larousse'ın örneği “Se faire draguer dans un café”, yani bir kafede biri tarafından yaklaşılmak. Geçişsiz kullanımda “aşk maceraları aramak için dolaşmak” diye veriliyor.
  • Flirter (günlük dil): biriyle az çok platonik ve geçici aşk ilişkileri yaşamak. Eş anlamlıları arasında batifoler, courtiser ve papillonner var. İkinci anlam siyasete ait: bir bakan muhalefetle “flört edebiliyor”, yani ittifaka gitmeden yaklaşıyor.
  • Sortir avec quelqu'un (günlük dil): Larousse'ın okul sözlüğüne göre biriyle görüşmek ya da biriyle aşk ilişkisi yaşamak.

Türkçede yakın karşılıklar “flört etmek” ve “çıkmak”. Eşleştirme birebir değil: draguer bir yaklaşma eylemi, flirter bir ilişki türü, sortir avec ise bir durumun adı. “Flört” kelimesini Fransızcaya çevirmeye çalışırken hangisini kastettiğini seçmek gerekiyor. Sözlük bir ilişkinin ne zaman “ciddileştiğini” söylemiyor; Pacs ya da evlilik ise bunu kâğıda döküyor.

Aşağıdaki özet, kaydı olan basamakları kayıtsız olanlardan ayırıyor:

BasamakKaynakta ne diyorKayıt var mı
DraguerBirine yaklaşıp onu baştan çıkarmaya çalışmakYok
FlirterAz çok platonik ve geçici aşk ilişkileriYok
Sortir avecBiriyle görüşmek, aşk ilişkisi yaşamakYok
Pacsİki kişinin imzaladığı ortak yaşam sözleşmesiBelediyede ya da noterde
MariageBelediyede kıyılan evlilikBelediyede

Bu sayfanın cevaplayamadığı soru

Fransız çiftler “exclusive” kavramını kullanıyor mu? Larousse draguer, flirter ve sortir avec için tanım veriyor, ama “başka biriyle görüşmeyeceğiz” anlamına gelen bir kalıp ya da bunun ne kadar yaygın olduğunu gösteren bir istatistik içermiyor. Insee de ilişkinin Pacs ya da evlilik öncesindeki evresini sormuyor. Bu yüzden Fransa'nın flörtünü tek cümleyle özetleyen her yazı bir yorum; kaynağı olan kısım, yukarıdaki tanımlar ve sayılar.

Sık sorulan sorular

Pacs nedir?
Service-Public'e göre Pacs (pacte civil de solidarité), iki kişinin imzaladığı ve ortak yaşamlarını düzenleyen bir sözleşme. Aynı ya da farklı cinsiyetten çiftler, uyruğu ne olursa olsun yapabiliyor. Belediyede ücretsiz, noterde ücretli kaydediliyor. Evlilikten farkı, bir hâkim ya da törenle değil, sözleşmeyle kurulması ve varsayılan mal rejiminin mal ayrılığı olması.
“Sortir avec quelqu'un” ne demek?
Larousse (Collège) günlük dilde “biriyle görüşmek; biriyle aşk ilişkisi yaşamak” diye veriyor. Türkçedeki “çıkmak” fiiline yakın. Kalıbın ilişkinin ne kadar ciddi olduğunu söylemediğini unutmamak gerekir.
Fransız çiftler “exclusive” kavramını kullanıyor mu?
Bunu ölçen bir kaynak bulamadık. Larousse'ta draguer, flirter ve sortir avec için tanımlar var, ama “bu kişiyle başka biriyle görüşmeyeceğim” diyen bir tanım ya da istatistik yok. Bunu açıkça sormak, tahmin etmekten daha güvenilir.
Fransa'da dinî nikâh sivil nikâhtan önce yapılabilir mi?
Service-Public'e göre hayır: dinî evliliği sivil evlilikten önce kutlamak yasak. Evliliğin kendisi belediyede kıyılıyor. Bu sayfa hukuki görüş vermiyor; belirli bir durum için bir mairie'ye danışmak gerekir.

Kaynaklar

  1. Insee, Mariages et Pacs (yıllık veri, 1990 ile 2025) 13 Ocak 2026'da yayımlanan tabloda 2024'te 248.174 evlilik (241.428'i farklı cinsiyetten, 6.746'sı aynı cinsiyetten) ve 197.176 Pacs (186.787 ve 10.389); 2025 için geçici 251.000 evlilik, Pacs verisi yok; 2022 ve 2023 Pacs sayılarının noterlerden gelen bir bildirim hatası nedeniyle yaklaşık %4 düzeltilmesi. Kaynak: Insee, Adalet Bakanlığı, Conseil supérieur du notariat.
  2. Service-Public.fr, Se pacser (F1618; 25 Eylül 2026'da doğrulanmış) Pacs'ın aynı ya da farklı cinsiyetten, uyruğu ne olursa olsun iki kişinin imzaladığı sözleşme olması; belediyede ücretsiz ya da noterde ücretli kaydedilmesi; koşullar (reşit olmak, evli ya da pacslı olmamak, yakın akraba olmamak), hiçbir istisnaya yer verilmemesi ve yabancı için kendi ülkesinin reşitlik yaşının aranması; ortak yaşam taahhüdü; varsayılan mal rejiminin mal ayrılığı olması, evlilikte ise “communauté réduite aux acquêts”.
  3. Service-Public.fr, Mariage en France (F930; 16 Eylül 2026'da doğrulanmış) Evlenmek için en az 18 yaşında olmanın gerekmesi; reşit olmayanın ancak istisnaen, ciddi sebeplerle cumhuriyet savcısının yaş istisnası ve en az bir ebeveynin onayıyla evlenebilmesi; bir ebeveynin evliliğe itirazının kanundaki bir engele dayanması gerektiği, ahlaki, dinî, ailevi ya da kişisel kolaylık sebeplerinin kabul edilmediği; törenin belediyede, halka açık bir salonda yapılması; dinî evliliğin sivil evlilikten önce yapılmasının yasak olması.
  4. Larousse: draguer Draguer fiilinin geçişli kullanımda (4. anlam, günlük dil) “birine yaklaşıp bir macera için onu baştan çıkarmaya çalışmak” (örnek: Se faire draguer dans un café), geçişsiz kullanımda “aşk maceraları aramak için dolaşmak” olarak tanımlanması.
  5. Larousse: flirter Flirter fiilinin günlük dilde “biriyle az çok platonik ve geçici aşk ilişkileri yaşamak” diye tanımlanması, İngilizce to flirt'ten alınması ve eş anlamlılarının batifoler, courtiser, marivauder, papillonner olarak verilmesi; ikinci anlamın siyasi bir yakınlaşma olması.
  6. Larousse (Collège): sortir “Sortir avec qqn” kalıbının günlük dilde “biriyle görüşmek; biriyle aşk ilişkisi yaşamak” diye tanımlanması.