Farklı dillerde sevgi sözleri

Rusça seni seviyorum ne demek: ya tebya lyublyu

Rusça seni seviyorum: Я тебя люблю. Ty ile vy farkı, sevgiliye hitaplar (lyubimaya, milyy, solnyshko) ve kadına iltifat, Kiril ve harf çevirisiyle.

The Mocha team5 dk okuma

Rusçada “seni seviyorum”, Kiril harfleriyle Я тебя люблю, harf çevirisiyle ya tebya lyublyu. Üç sözcüğün anlamı sırasıyla ben, seni, seviyorum. Wiktionary cümleyi “çok samimi” diye etiketliyor ve resmî ya da çoğul karşılığı olarak Я вас люблю veriyor: yani ty (sen) ile vy (siz) arasındaki fark burada da geçerli. Tatoeba'da sözcük sırası değişmiş biçim de var: Я люблю тебя, anlam aynı. Aşağıda okunuşu, vy ile ty arasındaki seçimi, hangi hitabın kime söylendiğini ve bir kadına nasıl iltifat edildiğini topladık.

Okunuş: tebya neden tibya

Wiktionary cümleyi vurguyla yazıyor: я тебя́ люблю́. Vurgu iki kez son hecede: tebyá lyublyú. IPA okunuşu [ja tʲɪˈbʲa lʲʊˈblʲu]. Rusçada vurgusuz hecelerdeki ünlüler zayıflıyor, bu yüzden yazıdaki e (тебя) kulağa i gibi geliyor; люблю'daki ю de önündeki л'yi yumuşatıp lyu sesini veriyor. Türkçe okuyucu için en yakın yazı “ya tibya lyublyu” olur; ama Kiril harfleri öğrenmeden ses taklit etmek kolay değil, bu yüzden mesaj yazarken harf çevirisi yerine doğrudan Kiril yazmak daha güvenli.

Türkçeyle bir paralellik işini kolaylaştırır. Türkçede “sen” nesne olunca “seni” olur, Rusçada ты nesne olunca тебя olur; fiil de iki dilde kişiye göre çekimlenir. Bu yüzden cümle iki dilde neredeyse kelime kelime örtüşür: я “ben”, тебя “seni”, люблю “seviyorum”.

Ty mi, vy mi

Wikipedia'nın T-V tablosuna göre Rusçada ты dar ölçüde yakınlara (ya da hakaret için) ayrılmış, вы ise işaretsiz norm; resmî yazışmada Вы büyük harfle yazılıyor. Tatoeba'da Я вас люблю hem tek bir kişiye hem bir gruba söylenen “seni / sizi seviyorum” olarak geçiyor; Помните, что я вас люблю ise “seni sevdiğimi unutma” diye çevrilmiş. Yani yeni tanıştığın birine ты ile yazmak aceleci durabilir, вы ile yazmak ise mesafe koyar. Hangisini seçeceğin senin tonuna ve tanıştığın kişinin üslubuna bağlı. Rusça konuşan biri sana önce ты yazarsa, aynı biçimle karşılık vermek yeterli.

Sevmek ve hoşlanmak

Wiktionary любить fiilini “sevmek, hoşlanmak, düşkün olmak” diye veriyor ve нравиться'dan daha yoğun olduğunu ekliyor. Нравиться yapısı farklı ve Türkçeye benziyor. Ты мне нравишься kelime kelime “sen bana hoşa gidiyorsun”: мне “bana”, нравишься “hoşa gidiyorsun”. Türkçedeki “hoşuma gidiyorsun” aynı mantıkla kurulmuş. İlk günlerde Ты мне нравишься söylemek Я тебя люблю söylemekten çok daha az iddialı. Resmî biçimi Вы мне нравитесь.

Daha az kesin bir ara basamak da Tatoeba'da var: Кажется, я тебя люблю, “sanırım seni seviyorum”. Kesin olmayan bir sevgi ilanı için kullanışlı.

Hafiften ağıra: dört basamak

Sayfadaki cümleleri tek bir merdiven gibi sıralayabilirsin. Hepsi Tatoeba'da ya da Wiktionary'de kayıtlı; hangi basamağın hangi ilişkiye düştüğü ise bizim tavsiyemiz, sözlük bunu söylemiyor.

BasamakRusçaHarf çevirisiTürkçesi
1Ты мне нравишьсяty mne nravishsyasenden hoşlanıyorum
2Я по тебе скучаюya po tebe skuchayuseni özlüyorum
3Кажется, я тебя люблюkazhetsya, ya tebya lyublyusanırım seni seviyorum
4Я тебя люблюya tebya lyublyuseni seviyorum

Dördüncü basamağın üstünde Я люблю тебя безумно var, “çılgınca seviyorum”. Ama o cümleyi ilk haftada yazmak, cümlenin ağırlığını kendi sevgin yetişmeden taşımak demek.

Kiril harfleri: Latin'e benzeyenler

Kiril yazıyı yeni okuyan biri için en büyük tuzak Latin harflerine benzeyen ama farklı okunan harfler. р r sesi verir, н n, в v, с s, у u. Bir de Latin'de karşılığı olmayan harfler var: люблю'daki ю tek harftir ve “yu” sesi taşır, любимый'deki ы ise Türkçedeki ı'ya yakın bir ünlüdür. Mesajı yazarken ekran klavyesine Rusça klavye eklemek, harf çevirisiyle uğraşmaktan hızlıdır.

Sevgiliye hitaplar

HitapAnlamı (Wiktionary)Biçim
любимый / любимаяen sevilen; isim olarak sevgili (beloved, darling)erkek / kadın
милый / милаяtatlı, hoş, sevimlierkek / kadın
дорогой / дорогаяdeğerli, aziz; aynı sıfat “pahalı” anlamına da geliyorerkek / kadın
солнышкоgüneşin küçültmesi: güneş ışığı, tatlım, bebeğimnötr isim, her cinsiyete uyar
зайкаtavşan küçültmesi: tatlım, bebeğim (özellikle çocuk için)Wiktionary'ye göre kime söylendiğine bağlı olarak eril ya da dişil
котикkedi küçültmesi: tatlım, sevimli kişieril biçimli

Wiktionary'nin дорогой notu dikkat çekici: “my dear” anlamındaki bu sözcük yalnızca kadınla erkek arasında kullanılmıyor, aynı cinsiyetten arkadaşlar arasında ve öğretmenin öğrenciye hitabında da yaygın. Yani мой дорогой her zaman romantik değil. Cinsiyetten emin olmak ya da romantik tonu net tutmak istiyorsan солнышко daha güvenli bir hitap; Tatoeba'da Доброе утро, солнышко (günaydın güneşim) biçiminde geçiyor.

Kadına ve erkeğe iltifat

Rusçada sıfat konuştuğun kişinin cinsiyetine uyar. Bu yüzden aynı cümle iki biçimde yaşar.

  • Ты очень красивая (ty ochen' krasivaya): sen çok güzelsin, kadına. Erkeğe Ты очень красивый. Her ikisi de Tatoeba'da.
  • Вы очень красивая (vy ochen' krasivaya): aynı cümlenin resmî hâli.
  • У тебя красивая улыбка (u tebya krasivaya ulybka): gülüşün güzel. Resmî biçim aynı kalıpla вас ile kurulur; Tatoeba'da bunun örneği gözler için var.
  • У тебя красивые глаза (u tebya krasivyye glaza): gözlerin güzel. Resmî biçim Tatoeba'da У Вас красивые глаза.
  • Я по тебе скучаю (ya po tebe skuchayu): seni özlüyorum. Tatoeba'da Как я по тебе скучаю! de var: “seni nasıl özlüyorum”.
  • Я люблю тебя безумно (ya lyublyu tebya bezumno): seni çılgınca seviyorum; Tatoeba çevirisi “I'm crazy about you”.

Türkçede güzel ile yakışıklı ayrı sözcükler, Rusçada tek bir sıfat iki işi görüyor: Tatoeba'da Ты очень красивый cümlesi aynı kayıtta “You are very handsome” ve “You are very beautiful” diye çevrilmiş. Cinsiyeti sıfatın sonu (красивая, красивый) taşıyor, sözcüğün kendisi değil. Erkeğe красивый demek bu yüzden Türkçede çoğu zaman yakışıklı demeye denk düşer.

Buradaki harf çevirisi okunuş değil, Kiril harflerinin Latin karşılığı; Rusça konuşan biri için asıl önemli olan Kiril yazım.

Sık sorulan sorular

Rusça “seni seviyorum” nasıl söylenir?
Я тебя люблю, harf çevirisiyle ya tebya lyublyu. Vurgusuz hecelerde e zayıflayıp i gibi çıktığı için tebya kulağa tibya gibi gelir (Wiktionary IPA). Sözlük bu cümleyi “çok samimi” diye etiketliyor. Resmî ya da çoğul biçimi Я вас люблю.
Rusça kadına nasıl iltifat edilir?
Ты очень красивая (sen çok güzelsin) ya da resmî Вы очень красивая; У тебя красивая улыбка (gülüşün güzel). Sıfat konuştuğun kişinin cinsiyetine uyar: kadına красивая, erkeğe красивый. Tatoeba'da erkek için Ты очень красивый cümlesi de var.
Rusça “sevgilim” ne demek?
Sevgilim anlamında любимый (erkek) ve любимая (kadın). Daha hafif seçenekler милый ve милая (tatlı, sevgili), дорогой ve дорогая. Wiktionary дорогой'u yalnızca kadınla erkek arasında değil, aynı cinsiyetten arkadaşlar arasında da kullanılan bir hitap diye anlatıyor. Cinsiyeti olmayan seçenek солнышко.
“Seni seviyorum” ile “senden hoşlanıyorum” Rusçada nasıl ayrılır?
Я тебя люблю sevgi ilanı, Ты мне нравишься ise hoşlanma. Wiktionary любить fiilini нравиться'dan daha yoğun diye tanımlıyor. Нравиться yapısı Türkçedeki “hoşuma gidiyorsun” gibi: sen özne, ben (мне, bana) yönelme hâlinde.

Kaynaklar

  1. Wiktionary: я тебя люблю Cümlenin vurgulu yazımı (я тебя́ люблю́), IPA okunuşu, “very intimate” etiketi ve resmî biçim olarak я вас люблю.
  2. Wiktionary: I love you (çeviri tabloları) Rusça satırları: я вас люблю (resmî ya da çoğul), я люблю тебя ve я тебя люблю (samimi); “ты мне нравишься / вы мне нравитесь” hoşlanma satırı.
  3. Wiktionary: любить Fiilin “to love, to like, to be fond of” anlamı ve нравиться'dan daha yoğun olduğu notu; Proto-Slav kökeni.
  4. Wiktionary: дорогой Dear, precious ve expensive anlamları; “my dear” anlamının yalnızca kadın erkek arasında kullanılmadığı, aynı cinsiyetten arkadaşlar arasında ve öğretmen ile öğrenci arasında da yaygın olduğu notu.
  5. Wiktionary: солнышко Солнышко'nun со́лнце sözcüğünün küçültmesi olduğu ve “ray of sunshine, darling, sweetheart, baby (form of address)” anlamı taşıdığı; нейтр (n) cinsiyet; зайка ve котик maddelerinde de aynı türden hitap anlamı.
  6. Wikipedia: T-V distinction Rusçada ты (ty) ve вы (vy) tablosu: ты dar ölçüde yakınlara (ya da hakaret için) ayrılmış, вы işaretsiz norm, resmî yazışmada Вы büyük harfle yazılıyor.
  7. Tatoeba: Rusça örnek cümleler Topluluk cümle veritabanı: Я тебя люблю, Я люблю тебя безумно, Кажется, я тебя люблю, Ты мне нравишься, Ты очень красивая, Вы очень красивая, У тебя красивая улыбка, У Вас красивые глаза, Я по тебе скучаю, Доброе утро, солнышко ve İngilizce çevirileri.