Veilig daten: welke instantie je waarvoor belt

Datingfraude herkennen: vier manieren om geld te vragen

Datingfraude draait om één vraag: geld, je bankrekening of meebeleggen. De vier vormen, de cijfers van de Fraudehelpdesk en wat je terugkrijgt.

The Mocha team7 min leestijd

Datingfraude herken je uiteindelijk aan één ding: iemand die je alleen online kent, vraagt om geld, om je bankrekening of om mee te beleggen. De Fraudehelpdesk beschrijft de aanloop in drie bewegingen: iemand zoekt via sociale media of een datingapp contact en overlaadt je met complimenten, na korte tijd is dat contact niet meer weg te denken uit je leven, en dan komt de vraag. Slachtoffers van online datingfraude raakten in 2023 gemiddeld 30.000 euro kwijt, volgens cijfers van de Fraudehelpdesk. De signalen vooraf, zoals gekopieerde foto's en haast om naar WhatsApp te gaan, staan op catfish herkennen. Deze pagina gaat over de vraag zelf: welke vormen ze aanneemt, wat de jaarcijfers zeggen en wat je daarna nog kunt terughalen.

Wat is datingfraude?

Slachtofferhulp Nederland omschrijft datingfraude als oplichting door iemand die je via een datingsite, een app, sociale media of een online game hebt leren kennen. Er is een klik, je krijgt aandacht en complimenten, maar je nieuwe liefde bestaat niet echt: het is een oplichter die uit is op je geld. Dat geld is het verschil met een nepprofiel in het algemeen, dat ook om aandacht of foto's kan draaien.

Oplichting via een datingsite kan ook van de site zelf komen. Slachtofferhulp beschrijft sites met nepprofielen: een aantrekkelijke foto en leuke berichten, maar om met je match te chatten betaal je veel, soms per bericht, en de makers proberen je zo lang mogelijk geïnteresseerd te houden. Staat in de voorwaarden dat de site nepprofielen gebruikt en ging je daarmee akkoord, dan is dat volgens Slachtofferhulp niet strafbaar, en je geld terugkrijgen is dan vaak lastig. Waar je een betrouwbare site aan herkent, staat op betrouwbare datingsites.

Vier vormen van dezelfde vraag

Geld voor een noodgeval. De date kan zelf even niet bij de eigen bankrekening en heeft snel geld nodig. Het verhaal wisselt (de Fraudehelpdesk noemt onder meer een vliegticket, medicijnen voor een ziek kind, een erfenis waarvoor eerst de notaris betaald moet worden en een openstaande schuld), het patroon niet: de date belooft het snel terug te betalen, blijft intussen om geld vragen en betaalt nooit iets terug. Slachtofferhulp Nederland voegt een detail toe dat juist geruststellend kan voelen: soms krijg je in het begin geld terug, vaak bij kleinere bedragen, en zo probeert de oplichter je vertrouwen te winnen. Het advies van de Fraudehelpdesk is kort: het is niet normaal om geld te vragen aan iemand met wie je aan het daten bent.

Je bankrekening. Soms vraagt de date of je een bankrekening voor hem of haar opent, omdat er een groot bedrag uit een moeilijke situatie moet worden gehaald. De Fraudehelpdesk legt uit wat er werkelijk gebeurt: de oplichter wil geld dat van andere slachtoffers is gestolen op jouw rekening zetten, en als de politie onderzoek doet, komt ze bij jou uit, want de rekening staat op jouw naam. Maak je het geld daarna over naar een volgende rekening, dan help je geld witwassen, en dat is strafbaar. Slachtofferhulp schrijft dat de politie een geldezel tegelijk als slachtoffer en als verdachte ziet, en noemt als mogelijke gevolgen een bankblokkade waardoor je acht jaar lang geen bankrekening kunt openen of lening kunt afsluiten, een strafrechtelijk onderzoek en waarschijnlijk een strafblad.

Meebeleggen. Bij deze vorm toont de date een luxe leven: foto's van huis, auto en sieraden, schermafbeeldingen van een goed gevulde rekening en grafieken van de winst. De date nodigt je uit het ook eens te proberen op dezelfde website, soms met cryptomunten. Volgens de Fraudehelpdesk gaat het in het begin goed en krijg je winst uitbetaald. Daarna lukt dat niet meer: wil je de winst opnemen, dan moet je eerst servicekosten of belasting betalen, vaak een percentage van alles wat je hebt ingelegd, dus een hoog bedrag. Betaal je dat, dan volgt een nieuw betaalverzoek. Uiteindelijk ben je alles kwijt wat je hebt ingelegd, plus de extra betalingen. Slachtofferhulp ziet dat datingfraudeurs steeds vaker zo te werk gaan: geen vraag om hulp bij een probleem, maar een overtuigend verhaal over investeren in crypto.

Een pakket. De vierde vorm is een pakket dat de date je wil sturen, waarna jij de rekeningen krijgt voor douane, verzekering en boetes. Die staat uitgewerkt op de pagina over iemand uit het buitenland ontmoeten.

Wat de cijfers wel en niet zeggen

De Fraudehelpdesk valt onder Stichting SafeCin, en die geeft in haar jaarrekeningen de totalen van alle meldingen. In 2023 waren dat 57.780 meldingen met 44.495.376 euro gemelde schade, tegenover 51.607 meldingen en 43.221.928 euro in 2022. In 2025 waren het 101.734 meldingen, meer dan 60 procent meer dan in 2024, met in totaal 68.492.848 euro gemelde schade; 15.116 melders gaven aan daadwerkelijk financieel gedupeerd te zijn. Dit zijn alle fraudevormen samen, geen datingfraude.

Voor 2023 geeft de jaarrekening de gemelde schade van datingfraude apart: 7,6 miljoen euro, 75 procent meer dan in 2022. Als reden noemt ze mede de hoge bedragen van slachtoffers die door hun date werden verleid tot nep-investeringen. Dat past bij het meebeleggen hierboven. Beleggingsfraude zorgde in dat jaar voor de hoogste schade van alle fraudevormen: van ruim duizend melders raakten er 900 samen ruim 20 miljoen euro kwijt, tegenover 14 miljoen in 2022. Die 20 miljoen is dus niet alleen datingfraude.

Wat de cijfers niet zeggen: in de jaarrekeningen over 2024 en 2025 vonden wij geen apart bedrag voor datingfraude. Ook de gemiddelde 30.000 euro uit de campagne van de Fraudehelpdesk gaat over 2023. En het zijn gemelde bedragen: ze tellen alleen wie contact heeft opgenomen.

Krijg je je geld terug

Slachtofferhulp is eerlijk over de kans. Een overboeking kan soms nog worden geannuleerd of teruggestort, en hoe sneller je contact opneemt met je bank, hoe groter de kans dat dat lukt. Maar slachtoffers van datingfraude krijgen hun geld volgens Slachtofferhulp vaak niet terug, omdat vaak niet bekend is wie de dader is, bijvoorbeeld doordat de oplichter in het buitenland zit. Is de dader bekend en zit die in Nederland, dan kun je kijken naar een schadevergoeding.

Daar volgen twee dingen uit, en dat is onze redenering, niet die van Slachtofferhulp. Elke volgende betaling is geld dat je waarschijnlijk niet terugziet, dus je stopt meteen, ook als de date zegt dat het echt de laatste keer is; Slachtofferhulp noemt precies die zin als manier om je toch te laten betalen. En de bank is de klok die loopt: bewijs vastleggen kost een paar minuten, wachten met bellen kan de kans op terugboeken kosten. Hoe je bewijs vastlegt zonder het gesprek kwijt te raken, staat op blokkeren en melden. Wie je daarna belt en wat elke instantie doet, staat op de overzichtspagina van deze gids.

Waar je terechtkunt

De Fraudehelpdesk geeft persoonlijk advies op 088-7867372. Slachtofferhulp Nederland is bereikbaar op 0900-0101. Die laatste organisatie schrijft ook over de opmerkingen die slachtoffers van online fraude vaak krijgen, zoals de vraag hoe iemand daar nou in kan trappen. Het slachtoffer de schuld geven heet victim blaming, en de Fraudehelpdesk zegt het zonder omwegen: het is niet jouw schuld dat je bent opgelicht. Wacht dus niet uit schaamte met bellen.

Zoek je ervaringen of echte verhalen van anderen, of een forum over datingfraude, dan biedt Slachtofferhulp lotgenotencontact. Er zijn lotgenotengroepen van maximaal acht deelnemers met twee begeleiders, op een locatie van Slachtofferhulp of online via Teams, met een eigen agenda voor fraude en oplichting. Daarnaast is er een online community waar je anoniem je ervaring deelt en verhalen van anderen leest. Ons advies voor elk forum: vertel er je verhaal, maar zet er geen rekeningnummers, adressen of kopieën van je identiteitsbewijs op.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de fases van datingfraude?
De Fraudehelpdesk beschrijft drie bewegingen: contact met veel complimenten, een band die na korte tijd niet meer weg te denken is, en dan de vraag. Die vraag heeft vier vormen: geld voor een noodgeval, het openen van een bankrekening, meebeleggen en een pakket waarvoor jij de kosten betaalt. Daarna volgen steeds nieuwe verzoeken.
Kan de bank overgemaakt geld terughalen?
Soms. Slachtofferhulp schrijft dat een overboeking misschien nog kan worden geannuleerd of teruggestort, en dat die kans groter is naarmate je sneller contact opneemt. Dezelfde organisatie meldt dat slachtoffers van datingfraude hun geld vaak niet terugkrijgen, omdat vaak niet bekend is wie de dader is, bijvoorbeeld doordat die in het buitenland zit.
Doe ik aangifte of meld ik het bij de Fraudehelpdesk?
Allebei, want ze doen iets anders. Met een aangifte vergroot je volgens Slachtofferhulp de kans dat de oplichter wordt gepakt; neem al het bewijs mee dat je hebt verzameld. De Fraudehelpdesk geeft op 088-7867372 persoonlijk advies over jouw situatie. Wat elke instantie wel en niet kan, staat op de overzichtspagina van deze gids.
Ben ik strafbaar als ik mijn bankrekening heb laten gebruiken?
Wie geld van een ander doorstuurt, helpt volgens de Fraudehelpdesk witwassen, en dat is strafbaar. Slachtofferhulp schrijft dat de politie je als geldezel tegelijk als slachtoffer en als verdachte ziet, en dat een bankblokkade, een onderzoek en waarschijnlijk een strafblad kunnen volgen. Breng je bank op de hoogte, doe aangifte en zoek hulp, bijvoorbeeld bij Slachtofferhulp.

Bronnen

  1. Fraudehelpdesk, Mijn geliefde vraagt om geld Geraadpleegd 11-10-2026. Het verloop van het contact, de bekende redenen voor een geldverzoek (vliegticket, ziek kind, operatie, erfenis, openstaande schuld) en dat het niet normaal is om geld te vragen aan iemand met wie je aan het daten bent.
  2. Fraudehelpdesk, Mijn geliefde vraagt me een bankrekening te openen Geraadpleegd 11-10-2026. Waarom de rekening op jouw naam moet en dat doorsturen van het geld witwassen is, wat strafbaar is.
  3. Fraudehelpdesk, Mijn geliefde nodigt me uit te gaan beleggen Geraadpleegd 11-10-2026. Hoe een nep-belegging begint met winst en eindigt met steeds nieuwe betaalverzoeken voor servicekosten of belasting.
  4. Fraudehelpdesk, Check je date Geraadpleegd 11-10-2026. Het gemiddelde schadebedrag van slachtoffers van online datingfraude in 2023 (30.000 euro) en dat het niet de schuld van het slachtoffer is.
  5. Stichting SafeCin (moederorganisatie Fraudehelpdesk), Jaarrekening 2023 Geraadpleegd 11-10-2026. Totaal aantal meldingen en gemeld schadebedrag in 2022 en 2023, de gemelde schade van datingfraude in 2023 (7,6 miljoen euro, 75 procent meer dan in 2022) en de schade van beleggingsfraude.
  6. Stichting SafeCin (moederorganisatie Fraudehelpdesk), Jaarrekening 2025 Geraadpleegd 11-10-2026. Totaal aantal meldingen, financieel gedupeerden en gemeld schadebedrag over 2025, alle fraudevormen samen; geen apart bedrag voor datingfraude.
  7. Slachtofferhulp Nederland, Hulp na datingfraude Geraadpleegd 11-10-2026. Dat oplichters in het begin soms kleinere bedragen terugbetalen, de overhaalzin 'het is echt de laatste keer', beleggen in crypto, dat de bank een overboeking soms kan terugdraaien, dat slachtoffers hun geld vaak niet terugkrijgen, victim blaming en het telefoonnummer 0900-0101. Op 11-10-2026 opnieuw gelezen voor de omschrijving van datingfraude (oplichting door iemand die je via een datingsite, app, sociale media of online game leerde kennen) en de vraag Wat is een nepprofiel? (sites met nepprofielen waar je veel of per bericht betaalt, niet strafbaar als het in de voorwaarden staat). Inline geciteerd, omdat de bronnenlijst vol is: Slachtofferhulp, Contact met lotgenoten (https://www.slachtofferhulp.nl/emotionele-hulp/contact-met-lotgenoten/, gelezen 11-10-2026): lotgenotengroepen van maximaal 8 deelnemers en 2 begeleiders, op locatie of online via Teams, agenda per gebeurtenis waaronder fraude en oplichting, en een online community om anoniem ervaringen te delen.
  8. Slachtofferhulp Nederland, Geldezel Geraadpleegd 11-10-2026. Dat je als geldezel door de politie tegelijk als slachtoffer en verdachte wordt gezien, en de mogelijke gevolgen: een bankblokkade van acht jaar, een strafrechtelijk onderzoek en waarschijnlijk een strafblad.