Daten als alleenstaande ouder: tijd, geld en oppas
Nederland telt 635.126 eenouderhuishoudens. Wat kinderen een eenoudergezin kosten volgens het Nibud, wat een avond oppas kost, en hoe je daten plant.
Daten als alleenstaande ouder lukt het best als je het plant rond de twee dingen die echt beperken: wanneer je kinderen opgevangen zijn, en wat een avond weg kost. Nederland telde op 1 januari 2026 volgens het CBS 635.126 eenouderhuishoudens, het Nibud rekent voor wat kinderen een eenoudergezin kosten, en een avond oppas is uit te rekenen. Wie dat eerst op een rij zet, hoeft daten niet uit te stellen tot het "beter uitkomt".
Hoe groot de groep is
Het aantal eenouderhuishoudens is sinds 2000 gegroeid van 384.317 naar 635.126, volgens CBS StatLine 82905NED. In vier op de vijf is de ouder een moeder: 510.058 moeders tegen 125.068 vaders. Ruim 390.000 van die gezinnen hebben één kind, ruim 182.000 twee en ruim 62.000 drie of meer.
Een kanttekening die ertoe doet: het CBS telt een kind als thuiswonend ongeacht zijn leeftijd. Een moeder van 58 met een zoon van 24 die nog thuis woont, is in deze tabel ook een eenoudergezin. Het aantal ouders met jonge kinderen is dus kleiner dan 635.126.
Per leeftijd geeft CBS StatLine 71488ned een scherper beeld. Op 1 januari 2025 was 14,5 procent van de vrouwen van 40 tot 45 en 15,3 procent van de vrouwen van 45 tot 50 ouder in een eenouderhuishouden. Bij mannen in die leeftijden was dat 2,1 en 3,4 procent. Voel je je als alleenstaande moeder van in de veertig een uitzondering? In je leeftijdsgroep is het ongeveer een op de zeven vrouwen.
Wie je aan de andere kant tegenkomt
Wie zonder partner woont, heeft niet altijd kinderen thuis, en dat verschilt sterk per leeftijd en geslacht. Uit dezelfde CBS-tabel, stand 1 januari 2025, rekenden wij uit welk deel van de mensen zonder partner in huis ouder is in een eenouderhuishouden:
| Leeftijd | Mannen zonder partner in huis: met kinderen thuis | Vrouwen zonder partner in huis: met kinderen thuis |
|---|---|---|
| 30 tot 40 | 2,7% | 38,0% |
| 40 tot 50 | 11,4% | 59,2% |
| 50 tot 60 | 16,2% | 42,2% |
Een alleenstaande moeder die op een man van haar leeftijd valt, treft dus meestal iemand zonder kinderen in huis, al kan hij kinderen hebben die bij de andere ouder wonen. Een alleenstaande vader treft het omgekeerde: tussen 40 en 50 heeft de meerderheid van de vrouwen zonder partner in huis zelf kinderen thuis. Twee agenda's met omgangsweken naast elkaar leggen kost meer planning, maar je hoeft niemand uit te leggen waarom zaterdag niet kan.
Daten als alleenstaande moeder
Dat de meeste eenoudergezinnen een moeder als ouder hebben, zie je ook na een scheiding. Volgens het CBS (nieuwsbericht van 17 september 2026) stond begin 2025 82 procent van de 15-jarigen met gescheiden ouders bij de moeder ingeschreven en 16 procent bij de vader. In de praktijk wonen kinderen soms afwisselend bij beide ouders, maar ze kunnen maar op één adres staan.
Twee andere CBS-cijfers laten zien hoe het daten daarna verloopt. Van de ouders die in 1995 scheidden, woonde na vijf jaar bijna 30 procent samen met een nieuwe partner, van wie in 2020 scheidde nog 19 procent; volgens het CBS komt dat mogelijk doordat gescheiden ouders steeds minder vaak met een nieuwe partner gaan samenwonen. En in een enquête uit 2024/2025 (gepubliceerd op 18 augustus 2026) had 68 procent van de gescheiden vrouwen geen vaste partner, tegen 55 procent van de gescheiden mannen. Een latrelatie, een vaste partner zonder samenwonen, had 14 procent van de gescheiden vrouwen en 21 procent van de mannen.
Onze lezing voor een alleenstaande moeder: een nieuwe relatie hoeft niet te betekenen dat er iemand bij jou en de kinderen intrekt. Apart blijven wonen is een gewone uitkomst geworden, en je kunt dat in een eerste gesprek gewoon zo zeggen. Zie ook daten als gescheiden single.
Wat geld betekent voor daten
Het Nibud baseert zich op berekeningen van het CBS: een eenoudergezin met één kind besteedt gemiddeld 23 procent van het besteedbaar inkomen aan dat kind, met twee kinderen 31 procent. Een tweeoudergezin komt uit op 15 en 25 procent.
Voor daten betekent dat vooral dat de eerste date niet duur hoeft te zijn, en dat je dat ook mag zeggen. Een wandeling, een kop koffie of een lunch kost weinig en past in een middag waarop de kinderen op school of bij de andere ouder zijn.
Wat een avond oppas kost
Het Nibud geeft voor een informele oppas, zoals een scholier of student, een richtlijn van 4,50 tot 7,50 euro per uur. Die richtlijn is gebaseerd op het minimumuurloon van jongeren van 15 tot en met 18 jaar. Wat je betaalt, hangt volgens het Nibud ook af van de vraag of de kinderen al in bed liggen of dat de oppas ze naar bed brengt, en het raadt aan vooraf af te spreken wat je na middernacht betaalt.
Wij rekenen daarmee een gewone avond uit:
| Avond | Uren oppas | Kosten bij 4,50 per uur | Kosten bij 7,50 per uur |
|---|---|---|---|
| Borrel na bedtijd, dichtbij | 2 | 9 euro | 15 euro |
| Etentje | 4 | 18 euro | 30 euro |
| Etentje met reistijd van een uur heen en terug | 6 | 27 euro | 45 euro |
De laatste rij is het argument om de eerste date dicht bij huis te houden: elk uur reistijd is ook een uur oppas. Een date in jouw buurt is voor een alleenstaande ouder dus geen gemakzucht maar een rekensom die je de ander gerust mag uitleggen.
Tijd: werk met de weken die je hebt
Wie een omgangsregeling heeft, heeft vaste vrije avonden of weekenden. Gebruik die als je datingagenda en zeg het er eerlijk bij: "ik kan op dinsdag en in de oneven weekenden" is voor de ander duidelijker dan steeds een nieuwe reden waarom het deze week niet lukt.
Wie geen andere ouder heeft die meedraait, heeft vooral de uren na bedtijd. Die zijn niet geschikt voor een date buiten de deur, wel voor het deel dat ervoor komt: kennismaken, appen, een eerste gesprek. Pas de date zelf plan je dan in een gat waarvoor je opvang regelt.
Je kinderen in het gesprek
Dat je kinderen hebt, is voor de ander een feit dat bepaalt wanneer jullie kunnen afspreken. Zeg het daarom in het eerste gesprek, en niet pas op de date. Wie daar niet mee om kan gaan, valt beter nu af dan na een avond oppas.
Wat je wel kunt laten wachten, is de rest: namen, foto's, en het moment waarop een nieuwe partner je kinderen ontmoet. Dat zijn beslissingen over je kinderen, niet over je date, en die neem je pas als je weet dat de ander blijft.
Twee dingen die je in het eerste gesprek kunt navragen, omdat ze voor jullie allebei de planning bepalen:
- Heeft de ander zelf kinderen, en wonen die bij hem of haar of bij de andere ouder?
- Hoe vrij is de ander op de avonden en weekenden waarin jij kunt?
Veelgestelde vragen
Hoeveel eenouderhuishoudens telt Nederland?
Wanneer vertel je een date over je kinderen?
Hoe date je als opvang de beperkende factor is?
Bronnen
- CBS StatLine 82905NED, Huishoudens; grootte, samenstelling, positie in het huishouden, 1 januari Opgehaald bij het CBS op 07-10-2026. Op 1 januari 2026: 635.126 eenouderhuishoudens, 510.058 moeders en 125.068 vaders als ouder; 384.317 eenouderhuishoudens in 2000. Thuiswonende kinderen worden geteld ongeacht hun leeftijd.
- CBS StatLine 71488ned, Huishoudens; personen naar geslacht, leeftijd en regio, 1 januari Opgehaald bij het CBS op 07-10-2026, stand 1 januari 2025. Alleenstaanden en ouders in een eenouderhuishouden per leeftijdsgroep en geslacht; percentages door ons berekend, ook het aandeel met thuiswonende kinderen onder wie zonder partner in huis woont.
- Nibud, Wat kost een kind? Geraadpleegd 07-10-2026. Eén kind kost een eenoudergezin gemiddeld 23 procent van het besteedbaar inkomen, twee kinderen 31 procent (tweeoudergezin: 15 en 25 procent), op basis van CBS-berekeningen. Richtlijn voor een informele oppas: 4,50 tot 7,50 euro per uur, gebaseerd op het minimumuurloon van 15- tot en met 18-jarigen.
- CBS, begrip Eenouderhuishouden Geraadpleegd 07-10-2026. Een particulier huishouden bestaande uit één ouder met thuiswonende kinderen.
- CBS, Kwart 15-jarigen heeft gescheiden ouders, laatste tien jaar niet veranderd (17-09-2026) Gelezen 11-10-2026. Begin 2025 stond 82 procent van de 15-jarigen met gescheiden ouders bij de moeder ingeschreven en 16 procent bij de vader; kinderen kunnen op één adres staan ingeschreven. Van de in 1995 gescheiden ouders woonde na vijf jaar bijna 30 procent met een nieuwe partner, van de in 2015 gescheiden ouders 25 procent en van de in 2020 gescheiden ouders 19 procent, mogelijk doordat gescheiden ouders steeds minder vaak gaan samenwonen met een nieuwe partner.
- CBS, Steeds meer mensen zijn single of hebben een latrelatie (18-08-2026) Gelezen 11-10-2026. Enquête 2024/2025: 68 procent van de gescheiden vrouwen en 55 procent van de gescheiden mannen is single; 14 procent van de gescheiden vrouwen en 21 procent van de gescheiden mannen heeft een latrelatie.